Vijf jaar geleden ontving Coöperatie Eendracht Duurzaam een lening van Fonds Nieuwe Doen voor de realisatie van een zonnedak in Appingedam. Inmiddels is de coöperatie verder gegroeid en kijken de initiatiefnemers alweer vooruit naar nieuwe duurzame projecten. Hoe is het nu met deze ‘Nieuwe Doener’? We spraken met Fred Bagnay, voorzitter van de coöperatie.
“Wij wilden onze omgeving groener en duurzamer maken”
Fred Bagnay woont in Farmsum en is vanaf het begin betrokken bij Eendracht Duurzaam. De coöperatie ontstond uit drie lokale initiatieven die hun krachten bundelden om samen duurzame energieprojecten te realiseren.
“Het idee was simpel,” vertelt Bagnay. “Wij wilden onze omgeving groener en duurzamer maken. Door samen te werken kun je meer bereiken. Inmiddels zijn we ook verbonden met zeven andere energiecoöperaties in de regio.”
De eerste concrete stap was de realisatie van een zonnedak op een bedrijfsgebouw in Appingedam. Maar voor een jonge coöperatie zonder startkapitaal bleek financiering een uitdaging.
“Bij een bank was dit nooit gelukt”
Voor het project nam de coöperatie contact op met Fonds Nieuwe Doen.
“Wij wilden een zonnedak realiseren met 225 zonnepanelen. Als startende coöperatie hadden we geen geld om dat te financieren. Daarom hebben we een lening aangevraagd bij Fonds Nieuwe Doen.”
De financiering maakte het mogelijk om het project daadwerkelijk te realiseren. In 2020 werd het zonnedak in gebruik genomen. “Voor ons was die lening eigenlijk honderd procent bepalend. Zonder Fonds Nieuwe Doen was het simpelweg niet gelukt. Voor een bank was het risico te groot en voor ons zou een hogere rente ook niet haalbaar zijn geweest. In dat opzicht is Fonds Nieuwe Doen echt een zegen geweest.”
70.000 kWh duurzame stroom per jaar
Het zonnedak bestaat uit 225 zonnepanelen en wekt jaarlijks ongeveer 70.000 kWh duurzame elektriciteit op. De stroom wordt geleverd via Energie VanOns, een leverancier die samenwerkt met lokale energiecoöperaties.
“Onze leden huren als het ware een deel van de zonnepanelen,” legt Bagnay uit. De coöperatie keert de opbrengsten uit aan de leden. De inkomsten zijn bescheiden, benadrukt hij. “Sommige mensen denken dat er goud geld te verdienen is met zonne-energie, maar zo werkt het niet. Dankzij de SDE-subsidie kan het project financieel uit. Zonder die subsidie zou het niet haalbaar zijn.”
Tijdens de energiecrisis waren de opbrengsten tijdelijk hoger. “Dat was voor ons een goed jaar. Maar uiteindelijk draait het niet om grote winsten. De echte winst zit in de CO₂-reductie en de vergroening van onze energievoorziening.”
Van één zonnedak naar drie
Sinds de start is de coöperatie verder gegroeid. Inmiddels zijn er drie zonnedaken gerealiseerd.
“Toch willen we hier niet stoppen,” zegt Bagnay. “We zijn voortdurend op zoek naar nieuwe projecten. Denk aan windenergie, waterstof of nieuwe vormen van energieopslag.”
Een belangrijk onderwerp voor de toekomst zijn energiegemeenschappen. “Daarbij wordt lokaal opgewekte energie bijvoorbeeld tijdelijk opgeslagen in een batterij. Dat maakt het makkelijker om opwek en gebruik beter op elkaar af te stemmen. Dat soort systemen worden steeds belangrijker.” Volgens Bagnay is dat ook nodig. “Wij zijn nog steeds erg afhankelijk van fossiele energie. Dat moeten we stap voor stap afbouwen. Daar willen wij als coöperatie actief aan bijdragen.”
Meer mensen betrekken
De coöperatie draait op een klein bestuur en vrijwilligers. Dat maakt het soms uitdagend om nieuwe initiatieven op te zetten. “Onze algemene ledenvergaderingen worden niet altijd druk bezocht. De gemeenschapszin is soms wat beperkt. Daarom proberen we meer vrijwilligers te betrekken.”
Zelf is Bagnay ook actief als energiecoach. Via organisaties zoals GrEK en de Energieploeg voert hij gesprekken met bewoners over energiebesparing en verduurzaming. “We helpen mensen bijvoorbeeld met vragen over hun energiecontract of over energiebesparende maatregelen. Zo proberen we bewoners te betrekken bij de energietransitie.”
Binnenkort start de coöperatie een huis-aan-huis onderzoek om te peilen hoe bekend de organisatie is en waar inwoners behoefte aan hebben. Ook organiseren ze samen met GrEK een energiecafé waar bewoners vragen kunnen stellen over energie besparen en verduurzamen.
“Blijf zichtbaar en vertel wat je doet”
Wat zou Bagnay andere energiecoöperaties of initiatieven willen meegeven? “Blijf zichtbaar. Vertel wat je doet en wat je wilt bereiken. Zeker ook via social media. Als mensen zien welke impact je maakt, raken ze eerder betrokken.”
De komende jaren wil Eendracht Duurzaam verder bouwen aan nieuwe projecten en meer bewoners betrekken bij duurzame energie. “Het gaat misschien niet om grote bedragen,” zegt Bagnay. “Maar elke stap richting minder fossiele energie is belangrijk. En als we dat samen doen, wordt de impact steeds groter.”
